Przejdź do treści

Zadanie nr 11 z Matury rozszerzonej z fizyki 2026

Izotop neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne} ulega rozpadowi promieniotwórczemu w wyniku przemiany β−\beta^-.

W wyniku tego rozpadu powstają: cząstka β−\beta^- (elektron), jądro pewnego pierwiastka, który oznaczymy jako X\mathrm{X}, oraz antyneutrino elektronowe ν~\tilde{\nu}. Antyneutrino ma zerowy ładunek elektryczny, a jego masę możemy pominąć.

Zadanie 11.1.

2 pkt

Poniżej przedstawiono schemat rozpadu β−\beta^- jądra neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne}.

1023Ne→……X + β− + 00ν~{}^{23}_{10}\mathrm{Ne} \quad \rightarrow \quad {}^{\dots}_{\dots}\mathrm{X} \ + \ \beta^- \ + \ {}^{0}_{0}\tilde{\nu}

symbol (lub nazwa) pierwiastka X\mathrm{X}: …

Uzupełnij powyższy schemat tak, aby powstało równanie rozpadu β−\beta^-. Wpisz w wykropkowane miejsca w schemacie właściwe liczby: atomową i masową, a pod schematem – symbol (lub nazwę) pierwiastka X\mathrm{X}, którego jądro powstaje w tym rozpadzie.

Zadanie 11.2.

1 pkt

W chwili tuż przed opisanym rozpadem jądro neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne} było nieruchome.

Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

Oceń każde stwierdzenie: Prawda lub Fałsz
Stwierdzenie 1

Masa jądra neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne} jest większa od łącznej sumy mas produktów rozpadu β−\beta^- tego jądra.

Stwierdzenie 2

Produkty rozpadu β−\beta^- jądra neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne} uzyskują energię kinetyczną.

Zadanie 11.3.

4 pkt

Badano próbkę promieniotwórczą P\mathcal{P} zawierającą jądra izotopu neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne}. Łączną masę jąder neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne}, które pozostają w próbce P\mathcal{P} po upływie czasu tt od chwili początkowej t0=0 mint_0 = 0\ \mathrm{min}, oznaczymy jako mm. Na podstawie pomiarów promieniowania powstającego podczas rozpadów β−\beta^- tych jąder neonu obliczono mm dla różnych chwil czasu.

Na poniższym wykresie przedstawiono zależność log⁡10m\log_{10} m od czasu tt. Wartości logarytmu obliczono dla wartości liczbowych masy mm wyrażonej w pewnych jednostkach umownych.

Na podstawie wykresu oblicz TT – czas połowicznego rozpadu jąder neonu 23Ne{}^{23}\mathrm{Ne}. Zapisz obliczenia.

Wskazówki: 1) Jeśli ac=ba^c = b oraz a>0, a≠1, b>0a > 0,\ a \neq 1,\ b > 0, to c=log⁡abc = \log_a b.

  1. Możesz wykorzystać wzory:

log⁡10(x⋅y)=log⁡10x+log⁡10y\log_{10}(x\cdot y) = \log_{10} x + \log_{10} y dla x>0,  y>0x > 0,\ \ y > 0

log⁡10(xy)=log⁡10x−log⁡10y\log_{10}\left(\frac{x}{y}\right) = \log_{10} x - \log_{10} y dla x>0,  y>0x > 0,\ \ y > 0

Arkusz: CKE Matura F2023 2026 • zadanie nr 11
Zaproponuj nową funkcjonalność w serwisie