Przejdź do treści

Zadanie nr 16.1 z Matury rozszerzonej z chemii 2026

Informacja do zadania 16.

Niektóre aldehydy w obecności mocnych zasad ulegają reakcji dysproporcjonowania, prowadzącej do powstania alkoholu i soli kwasu karboksylowego. Dotyczy to związków, których cząsteczki nie zawierają atomów wodoru związanych z atomem węgla połączonym z grupą aldehydową – np. 2,2-dimetylopropanalu. Opisana reakcja z udziałem tego aldehydu przebiega zgodnie z równaniem:

2 CHX3−C(CHX3)X2−CHO+KOH→CHX3−C(CHX3)X2−CHX2−OH+CHX3−C(CHX3)X2−COOK\ce{2CH3-C(CH3)2-CHO} + \ce{KOH} \mathrel{\ce{->}} \ce{CH3-C(CH3)2-CH2-OH} + \ce{CH3-C(CH3)2-COOK}

Jeżeli do reakcji użyje się mieszaniny dwóch aldehydów, na ogół powstaną cztery produkty: dwa alkohole i sole dwóch kwasów. Wyjątek stanowią reakcje, w których jednym z substratów jest metanal. Ma on na tyle silne właściwości redukujące, że w warunkach reakcji utlenia się do kwasu (powstaje HCOOK), a drugi aldehyd wchodzący w skład mieszaniny substratów redukuje się do alkoholu.

Na podstawie: R.T. Morrison, R.N. Boyd, Chemia organiczna, Warszawa 2012.

Napisz wzór półstrukturalny (grupowy) jednego z izomerycznych dimetylobutanali, który nie ulega opisanej reakcji z KOH.

TWOJA ODPOWIEDŹ

💡 Sfotografuj czytelnie cały zapis - równania, wzory, obliczenia.

Pisz odręcznie jak na kartce - Odrabiak odczyta wzory, obliczenia i schematy.

Pokaż pełne rozwiązanie na Odrabiamy
Arkusz: Matura rozszerzona · Chemia · maj 2026 • zadanie nr 16.1
Zaproponuj nową funkcjonalność w serwisie