Przejdź do treści
Biologia6 pktMetabolizm i bioenergetykaPełen arkusz PDF

Zadanie nr 4 z Matury rozszerzonej 2025

W owocach kiwi znajduje się enzym – aktynidaza, który jest proteinazą. Aby sprawdzić właściwości aktynidazy, uczniowie przeprowadzili doświadczenie. W tym celu przygotowali cztery takie same pojemniki ze stężalą galaretką żelatynową, zawierającą białko zwierzęce – kolagen. Włókna kolagenowe splatają się ze sobą i tworzą sieć ograniczającą ruch wody, dzięki czemu galaretka ma postać żelu.

W zestawach 1. i 2. uczniowie umieścili na powierzchni galaretek takie same fragmenty świeżo przekrojonego owocu kiwi, a w zestawach 3. i 4. pozostawili samą galaretkę. Następnie uczniowie umieścili zestaw 1. i 3. w temperaturze 20 °C, a zestawy 2. i 4. – w temperaturze 5 °C. Po kilku godzinach zaobserwowali częściowe rozpuszczenie się galaretki w pojemniku trzymanym w temperaturze pokojowej i zawierającym owoc kiwi (zestaw 1).

Poniżej przedstawiono schemat doświadczenia i uzyskane wyniki.

Na poniższym rysunku przedstawiono wyniki uzyskane w zestawach 1. i 2.

4.1.

1 pkt

Sformułuj problem badawczy przedstawionego doświadczenia.

4.2.

1 pkt

Wyjaśnij, dlaczego w zestawie 1. — w przeciwieństwie do zestawu 2. — doszło do uwolnienia wody z galaretki. W odpowiedzi uwzględnij strukturę galaretki.

4.3.

1 pkt

Przedstaw znaczenie zestawów kontrolnych 3. i 4. w interpretacji wyników doświadczenia.

4.4.

3 pkt

Oceń, czy poniższe stwierdzenia dotyczące aktinidii smakowitej są prawdziwe.
Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

Oceń każde stwierdzenie: Prawda lub Fałsz
Stwierdzenie 1

W zalążni słupka aktinidii smakowitej znajduje się tylko jeden zalążek.

Stwierdzenie 2

Tylko część osobników aktinidii smakowitej wydaje owoce.

Stwierdzenie 3

Aktinidia smakowita to roślina okrytozalążkowa.

Pokaż pełne rozwiązanie na Odrabiamy
Zaproponuj nową funkcjonalność w serwisie